Kapsam 2 Emisyonları
Kapsam 2, satın alıp tükettiğiniz elektrik, buhar, ısı ve soğutmanın üretiminde ortaya çıkan emisyonlardır. Bunları konum bazlı ve pazar bazlı olmak üzere iki yöntemle hesaplar, iki rakamı yan yana raporlarız.
Genel bakış
Kapsam 2 emisyonları nedir?
Kapsam 2, şirketinizin dışarıdan satın aldığı enerjiden kaynaklanan dolaylı emisyonlardır. Baca santraldedir, ama o enerjiyi tüketen sizsiniz.
GHG Protocol Kapsam 2 Rehberi (2015), sözleşmesel enstrümanların bulunduğu piyasalarda faaliyet gösteren şirketlerden iki rakam ister. Konum bazlı yöntem, tesisin bağlı olduğu şebekenin ortalama emisyon yoğunluğunu kullanır. Pazar bazlı yöntem ise satın aldığınız sözleşme ve sertifikaları yansıtır. Türkiye'de YEK-G ve I-REC sertifikaları kullanıldığı için çift raporlama pratikte Türk şirketleri için de geçerlidir.
İki rakam arasındaki fark, yenilenebilir enerji tedarik kararlarınızın envantere yansıyan sonucudur. Bu farkı doğru belgelemek, sonra da bilinçli kararlarla büyütmek işin asıl kısmıdır.
- Çift yöntemli hesaplama
- YEK-G · I-REC · GO takibi
- RE100 ve SBTi ile uyumlu raporlama
Metodoloji
Konum bazlı ve pazar bazlı yöntem
İki yöntem farklı soruları yanıtlar: biri şebekenin fiziksel gerçeğini, diğeri şirketin satın alma tercihlerini gösterir. Rehber birini diğerinin yerine kullanmanıza izin vermez.
Konum bazlı yöntem
- Ülke veya bölge şebekesi emisyon faktörü
- Şebekenin fiziksel üretim karışımı
- Satın alma kararlarından bağımsız
- Her GHG Protocol envanterinde zorunlu
Pazar bazlı yöntem
İki rakamın da beyan edilmesi gerekir. Yalnızca daha düşük çıkanı raporlamak rehbere aykırıdır.
GHG Protocol, Kapsam 2 Rehberi'nin güncellenmesi için Ekim 2025 – Ocak 2026 arasında kamuoyu görüşü topladı. Yeni metin yayımlanana kadar 2015 rehberi geçerlidir. Verilerinizi olası kural değişikliklerine uyarlanabilecek ayrıntıda, yani dönem, tesis ve kaynak bazında tutarız.
- YEK-G belgesi (EPİAŞ) ve I-REC
- Kaynak garanti belgeleri (GO) ve diğer EAC'ler
- Elektrik alım anlaşmaları (PPA)
- Tedarikçiye özgü emisyon faktörleri
- Sertifikasız tüketim için artık karışım (residual mix) faktörü
Kapsam
Kapsam 2'ye giren enerji türleri
Kapsam 2 yalnızca elektrik faturasından ibaret değildir. Dışarıdan satın aldığınız her enerji taşıyıcısı envantere girer; organize sanayi bölgesinden alınan buhar da buna dahildir.
- Satın alınan elektrik
- Satın alınan buhar
- Satın alınan ısı (ör. bölgesel ısıtma)
- Satın alınan soğutma
Çerçeve
GreenGoldTech Kapsam 2 çerçevesi
Beş modül, sayaç ve fatura verisinden başlayıp yenilenebilir enerji tedarik planına uzanır.
Enerji tüketiminin haritalanması
Satın aldığınız her kilovatsaatin hangi tesiste, hangi sayaçta ve hangi dönemde tüketildiğini tek tabloda toplarız.
- Sayaç ve fatura verisinin toplanması
- Tesis ve ekipman bazında tüketim kırılımı
- Tesisler ve dönemler arası yük profili
- Eksik verinin tespiti ve işaretlenmesi
Çift yöntemli hesaplama ve emisyon faktörü yönetimi
Konum ve pazar bazlı rakamları aynı veriden, kaynağı belli faktörlerle paralel hesaplarız.
- Konum ve pazar bazlı paralel hesaplama
- Emisyon faktörü kaynak kaydı ve sürüm kontrolü
- Sertifikasız tüketim için artık karışım faktörü
- YEK-G, I-REC, GO ve PPA kayıtlarının takibi
Veri kalitesi, doğrulama ve güvence
Doğrulayıcı kanıt istemeden önce her rakamın dayanağını hazır ederiz.
- Fatura ve sayaç mutabakatı
- Kapsam 2 kalite kriterlerine göre sertifika kontrolü
- Eksik veri için belgelenmiş tahmin yöntemi
- Tesis ve yöntem bazında belirsizlik analizi
- Doğrulayıcıya hazır belge seti ve denetim izi
Raporlama ve çoklu çerçeve beyanı
Aynı veri seti, isteyen her çerçevenin formatında raporlanır.
- GHG Protocol Kapsam 2 Rehberi
- ISO 14064-1 envanteri ve doğrulama desteği
- CSRD/ESRS E1 ve CDP beyanı
- SBTi ve RE100 raporlaması
Yenilenebilir enerji tedarik stratejisi ve azaltım
İki yöntem arasındaki farkı, maliyeti hesaplanmış bir tedarik planına dönüştürürüz.
- YEK-G, I-REC ve PPA seçeneklerinin karşılaştırılması
- Çatı ve arazi GES gibi yerinde üretim potansiyeli
- Enerji verimliliği yol haritası
- RE100 hedefine giden yolun modellenmesi
İki yöntem, tek tutarlı envanter.
Sayaç verisinden tedarik kararına.
Sektörler
Kapsam 2'nin belirleyici olduğu sektörler
Satın alınan elektrik ve ısının ayak izinde büyük pay tuttuğu işletmeler.
- Elektrik yoğun imalat
- Alüminyum ve metal işleme
- Tekstil ve hazır giyim
- Veri merkezleri
- Perakende ve FMCG
- Gayrimenkul ve ofis portföyleri
Sonraki adım
İki Kapsam 2 rakamınızı birlikte okuyalım
Enerji verinizi, tedarik sözleşmelerinizi ve elinizdeki sertifikaları inceleyelim. Konum ve pazar bazlı rakamlarınız arasındaki farkı hangi seçeneklerle açabileceğinizi somut olarak gösterelim.